NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
Tên luận án: “Nghiên cứu thành phần hóa học và đánh giá hoạt tính gây độc tế bào ung thư của hai loài sên biến Aplysia dactylomela và Aplysia oculifera ở vùng biên Việt Nam”
Ngành: Hóa hữu cơ
Mã số: 9 44 01 14
Họ và tên NCS: Phạm Thanh Bình
Khóa đào tạo: 2022-2025
Chức danh, học vị, họ và tên người hướng dẫn:
1. TS. Nguyễn Văn Thanh
2. TS. Nguyễn Hoài Nam
Tên cơ sở đào tạo: Học viện Khoa học và Công nghệ, Viện Hàn lâm Khoa học và Công nghệ Việt Nam
Những đóng góp mới của luận án:
1. Về thành phần hóa học: Từ loài sên biển A. dactylomela thu ở đảo Phú Quý, Lâm Đồng đã phân lập và xác định cấu trúc ba hợp chất mới là: dactylomelanin C (ADA1), dactylomelanin D (ADA2) và dactylomelanin E (ADA3). Từ loài sên biên A. dactylomela thu ở Lý Sơn, Quảng Ngãi đã phân lập và xác định cấu trúc bảy hợp chất mới là: aplydactylonin I (ADB2), aplydactylonin K (ADB3), aplydactylonin G (ADB4), aplydactylonin H (ADB5), aplydactylonin F (ADB6), aplydactylonin E (ADB7) và aplydactylonin D (ADB11). Từ loài sên biên A. oculifera thu ở Lăng Cô, Huế đã phân lập và xác định cấu trúc bây hợp chất diterpene mới là: oculiferanin A (AOBI), oculiferanin B (AOB2), oculiferanin C (AOB3), oculiferanin D (AOB4), oculiferanin E (AOB5), oculiferanin F (AOB6), oculiferanin G (AOB7).
2. Về tác dụng sinh học: Mười bảy hợp chất mới được phân lập từ hai loài sên biển được thử nghiệm hoạt tính gây độc tế bào ung thư. Trong đó mười hợp chất mới từ loài A. dactylomela được thử nghiệm hoạt tính gây độc tế bào ung thư trên ba dòng tế bào HepG2, A549 và MCF-7 cho thấy ADB4 thể hiện hoạt tính mạnh trên một dòng tế bào ung thư A549 với giá trị ICs0 là 8,15 µM. Bảy hợp chất mới từ loài A. oculifera được thử nghiệm hoạt tính gây độc tế bào ung thư trên ba dòng tế bào HepG2, Hela và MCF-7 cho thấy hợp chất mới AOB1 thể hiện hoạt tính tốt với cả hai dòng tế bào ung thư HepG2 và Hela với giá trị IC50 nằm trong khoảng 21,38 và 23,44 µM.
