THÔNG TIN TÓM TẮT VỀ NHỮNG KẾT LUẬN MỚI CỦA LUẬN ÁN TIẾN SĨ
Tên đề tài: Cù Lao Ré – Quê hương của đội Hoàng Sa (Từ đầu thế kỷ XVII đến giữa thế kỷ XIX)
Chuyên ngành: Lịch sử Việt Nam
Mã số: 62.22.03.13
Nghiên cứu sinh: Dương Hà Hiếu
Người hướng dẫn:
1- GS.TS. NGND Nguyễn Quang Ngọc;
2- PGS.TS Đào Tố Uyên
Cơ sở đào tạo: Trường Đại học Sư phạm Hà Nội
Những kết luận mới của luận án
1. Những thập niên cuối của thế kỷ XVI, cư dân Việt từ hai xã An Vĩnh và An Hải trong đất liền đã ra khai phá Cù Lao Ré và làm chủ hoàn toàn hòn đảo này. Đến năm 1618, trên Cù Lao Ré đã hình thành hai “phường” là An Hải và An Vĩnh. Đến năm 1804 dưới thời vua Gia Long, Cù Lao Ré trở thành đơn vị hành chính cấp cơ sở với hai hình thức quản lý: quân sự – hành chính.
2. Sự quản lý trực tiếp từ “nội phủ” (sau này là cấp tỉnh) giúp Cù Lao Ré thuận lợi phát triển kinh tế nông nghiệp, thủ công nghiệp, thương nghiệp và khai thác ngư trường Biển Đông thuộc hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.
3. Cư dân Cù Lao Ré hình thành đời sống văn hóa riêng trong quá trình tiếp biến văn hóa Chămpa mang đậm yếu tố biển đảo, đặc biệt liên quan đến lịch sử hoạt động của đội Hoàng Sa.
4. Đội Hoàng Sa thành lập dưới thời chúa Nguyễn Phúc Nguyên (1614 – 1635) với sự tham gia chủ yếu của các ngư dân Cù Lao Ré. Cù Lao Ré trở thành quê hương của đội Hoàng Sa ngay từ buổi đầu thành lập lực lượng này.
5. Vị trí, vai trò của những người con của hòn đảo này như cai đội Hoàng Sa Võ Văn Khiết, Cai cơ Ngự thủ kiêm quản đội Hoàng Sa Võ Văn Phú, Cai đội Phạm Quang Ảnh cùng các cá nhân Đặng Văn Xiểm, Phạm Văn Sênh, Phạm Văn Nguyên, Vũ Văn Hùng, Phạm Hữu Nhật, Phạm Văn Biện, … và lực lượng “thủy thủ”, “thủy sư” trong hoạt động bảo vệ chủ quyền quốc gia đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa dưới triều Nguyễn được sử sách và các châu bản ghi nhận.
