THÔNG TIN TÓM TẮT VỀ NHỮNG ĐIỂM MỚI CỦA LUẬN ÁN TIẾN SĨ
1. Tên đề tài luận án: Cải thiện điều kiện lao động trong các doanh nghiệp May tại 3 tỉnh Duyên hải Nam Trung Bộ
2. Ngành: Quản trị nhân lực
3. Mã số: 9340404
4. Họ và tên nghiên cứu sinh: Trương Thị Yến Nhi
5. Họ và tên người hướng dẫn:
1. PGS.TS Phạm Thuý Hương
2. TS Nguyễn Đức Tỉnh
6. Cơ sở đào tạo: Trường Đại Học Công Đoàn
7. Những điểm mới của luận án
7.1. Những điểm mới về học thuật – lý luận
Luận án góp phần mở rộng nội hàm khái niệm “cải thiện điều kiện lao động” theo hướng tiếp cận đa chiều, không chỉ giới hạn ở kiểm soát các yếu tố vật lý mà gắn kết thêm khía cạnh tổ chức lao động, tâm sinh lý lao động, quản trị DN và định hướng phát triển bền vững. Trên cơ sở kế thừa các chuẩn mực quốc tế và pháp luật Việt Nam, luận án xây dựng khung lý thuyết tích hợp gồm 5 nhóm nhân tố tác động đến ĐKLĐ, phù hợp với đặc thù ngành may.
Một đóng góp đáng chú ý là hệ thống hóa và phát triển bộ tiêu chí đánh giá gồm 7 nhóm với 40 tiêu chí có cơ sở khoa học và tính thực tiễn cao, cho phép DN may, đặc biệt là các DN vừa và nhỏ, sử dụng như công cụ tự đánh giá theo chuẩn ATVSLĐ và quản trị nhân lực hiện đại. Việc kiểm chứng bộ tiêu chí tại DN cho thấy tính khả thi và giá trị ứng dụng.
Luận án cũng thể hiện điểm mới về phương pháp luận khi kết hợp liên ngành giữa quan trắc môi trường, khảo sát NLĐ, phỏng vấn chuyên gia, đánh giá tâm sinh lý lao động và phân tích thống kê. Cách tiếp cận này giúp tăng độ tin cậy của dữ liệu và tạo cơ sở cho việc đề xuất mô hình cải thiện ĐKLĐ mang tính hệ thống, bao gồm 5 nhóm giải pháp liên kết từ quản lý, công nghệ đến môi trường, kiểm soát rủi ro và chăm sóc sức khỏe NLĐ.
7.2. Những điểm mới về đánh giá thực tiễn
Luận án triển khai điều tra quy mô lớn tại ba tỉnh Khánh Hòa, Ninh Thuận và Bình Thuận (cũ), thu thập hơn 360 phiếu khảo sát, gần 2.000 mẫu quan trắc và 120 cuộc phỏng vấn, cùng hồ sơ bệnh nghề nghiệp. Đây là nguồn dữ liệu thực tiễn có giá trị, phản ánh đầy đủ thực trạng ĐKLĐ tại các DN may khu vực nghiên cứu.
Kết quả điều tra chỉ ra nhiều đặc thù của DN may Việt Nam như vi khí hậu nóng ẩm, thiếu thông gió và ánh sáng; cường độ lao động cao; áp lực tiến độ và tình trạng stress; mức độ sử dụng phương tiện bảo vệ cá nhân còn thấp; huấn luyện ATVSLĐ mang tính hình thức. Những phát hiện này bổ sung bằng chứng thực nghiệm quan trọng cho bức tranh ĐKLĐ của ngành.
Điểm mới trong phương pháp đánh giá là sự kết hợp giữa định tính, định lượng chủ quan và định lượng khách quan, vừa cho phép ghi nhận cảm nhận thực tế của NLĐ, vừa bảo đảm tính chính xác bằng dữ liệu quan trắc. Nhờ đó, luận án làm rõ khoảng trống lớn trong quản lý ATVSLĐ của các DN may nhỏ, đặc biệt là sự thiếu hụt hệ thống quản lý và cam kết của lãnh đạo.
7.3. Những đề xuất mới về chính sách và giải pháp
Từ các kết quả phân tích, luận án đề xuất hệ thống giải pháp ở cả bình diện vĩ mô và vi mô. Ở cấp chính sách, luận án kiến nghị xây dựng bộ tiêu chuẩn quốc gia riêng cho ngành may, tăng cường thanh tra, thúc đẩy ứng dụng công nghệ số trong giám sát môi trường làm việc và hoàn thiện các cơ chế hỗ trợ DN nhỏ. Vai trò giám sát của Công đoàn và NLĐcũng được nhấn mạnh theo hướng phù hợp với quản trị hiện đại.
Ở cấp DN, luận án đề xuất áp dụng bộ tiêu chí 7 nhóm, 40 tiêu chí, cải thiện hệ thống thông gió, chiếu sáng, lọc bụi và ergonomi; giảm tăng ca, tăng thời gian nghỉ ngơi; đổi mới hoạt động huấn luyện ATVSLĐ; áp dụng mô hình ISO 45001 giản lược; và tăng cường chăm sóc sức khỏe, hỗ trợ tâm lý. Điểm nổi bật của các giải pháp này là tính khả thi, chỉ phí phù hợp, đồng thời tích hợp yếu tố công nghệ số và sự phối hợp Nhà nước – doanh nghiệp – Công đoàn với người lao động.
