NHỮNG ĐÓNG GÓP MỚI CỦA LUẬN ÁN
Đề tài luận án: Nghiên cứu ảnh hưởng của chuyển dịch cơ cấu ngành kinh tế đến tăng trường năng suất lao động xã hội ở Việt Nam
Chuyên ngành: Kinh tế phát triển
Mã số: 9310105
Nghiên cứu sinh: Trần Thị Thu Huyền
Mã NCS: NCS37.030PT
Người hướng dẫn: PGS.TS. Lê Huy Đức
Cơ sở đào tạo: Trường Đại học Kinh tế Quốc dân
Những đóng góp mới về mặt học thuật, lý luận
Thứ nhất, luận án đã làm rõ hơn ảnh hưởng của chuyển dịch cơ cấu lao động theo ngành đến tăng trưởng năng suất lao động xã hội theo hướng phân bổ lại lao động từ ngành có năng suất lao động thấp sang ngành có năng suất lao động cao.
Thứ hai, luận án đã bổ sung về lý luận tăng trưởng năng suất lao động xã hội theo cách tiếp cận của kinh tế phát triển là thay đổi cơ cấu sản xuất theo hướng gia tăng tỷ trọng sản lượng các ngành có tỷ lệ giá trị gia tăng cao và có tốc độ tăng tỷ lệ giá trị gia tăng cao sẽ thúc đẩy năng suất lao động xã hội tăng trưởng nhanh và bền vững.
Thứ ba, luận án đã bổ sung thêm về mặt lý thuyết về giải pháp nâng cao năng suất lao động trong điều kiện cách mạng công nghiệp 4.0 và tăng cường hội nhập quốc tế, đó là tăng cường phát triển các ngành có chất lượng tăng trưởng cao (hay tỷ lệ giá trị gia tăng cao) có thể tham gia vào chuỗi giá trị toàn cầu và có khả năng tiếp cận với những công nghệ mới.
Thứ tư, luận án đã gợi mở cách thức chuyển dịch cơ cấu ngành trong xu thế mới, đó là phải trên cơ sở nắm bắt được các yêu cầu của thời đại công nghệ số và phải đi tắt, đón đầu chứ không chỉ tăng năng suất lao động xã hội theo kiểu tuần tự, truyền thống trước đây.
Những phát hiện, đề xuất mới rút ra được từ kết quả nghiên cứu, khảo sát của luận án
Thứ nhất, kết quả thực nghiệm cho thấy chuyển dịch cơ cấu lao động và chuyển dịch cơ cấu sản lượng ảnh hưởng đến tăng trưởng năng suất lao động xã hội theo chiều hướng trái ngược nhau. Trong đó, chuyển dịch cơ cấu lao động có ảnh hưởng cùng chiều, còn chuyển dịch cơ cấu sản lượng có ảnh hưởng ngược chiều đến tăng trưởng năng suất lao động xã hội ở Việt Nam tuy rằng mức độ ảnh hưởng khá nhỏ.
Thứ hai, trong giai đoạn 1995-2018, các ngành có đóng góp lớn từ chuyển dịch cơ cấu ngành vào tăng trưởng năng suất lao động xã hội là ngành công nghiệp chế biến chế tạo; xây dựng; hoạt động bán buôn, bán lẻ; hoạt động ngân hàng, tài chính và bảo hiểm; hoạt động tư vấn và kinh doanh bất động sản.
Thứ ba, trong giai đoạn 2011-2018, ảnh hưởng của chuyển dịch cơ cấu ngành đến tăng trường năng suất lao động xã hội có sự khác nhau giữa các vùng kinh tế. Chuyển dịch cơ cấu ngành có ảnh hưởng tích cực tới tăng năng suất lao động xã hội lớn nhất tại vùng Đồng bằng sông Hồng nhưng lại không có ảnh hưởng tới tăng năng suất lao động xã hội tại vùng Tây Nguyên.
Thứ tư, từ những kết quả nghiên cứu thực nghiệm luận án đã đề xuất bốn định hướng và sáu khuyến nghị chính sách góp phần chuyển dịch cơ cấu ngành theo hướng thúc đẩy năng suất lao động xã hội tăng trưởng nhanh và bền vững đến năm 2030.
